Artsy, Mart 2026'da ilk "AI Survey" sonuçlarını yayımladı. Ankete 300'ü aşkın galeri profesyoneli katıldı. Sonuçların genel tablosu şu: yapay zekâ, galerilerin gündelik idari ve operasyonel işlerinde yaygın biçimde kullanılıyor. Buna karşın yapay zekânın sanatsal bir ortam olarak meşruiyeti ve sanat piyasası üzerindeki uzun vadeli etkisi konusunda şüphecilik sürüyor.
Anketin en dikkat çekici bulgusu tanımla ilgili. Katılımcıların yüzde 28'i yapay zekâ sanatının resmî bir tanımına sahip olmadığını söyledi. Yüzde 22'si ise bu kavramı "tamamen komut tabanlı" ya da ana kompozisyonu yapay zekâ tarafından üretilmiş işler olarak tanımladı. Bu dağılım, sektörün üzerinde tartıştığı nesnenin sınırlarını bile henüz belirleyemediğini gösteriyor.
Keşif araçlarına ilişkin sorularda da görüşler bölünmüş durumda. Katılımcıların yüzde 31'i yapay zekâ önerilerini tamamlayıcı bir yardım olarak görüyor. Yüzde 29'u bunları sektör için bir kaygı kaynağı sayıyor. Yüzde 19'u yapay zekânın yeni alıcıları piyasaya çekebileceğini düşünürken yüzde 16'sı koleksiyonerlerin galerilere ve küratörlere güvenmeyi sürdüreceğini, yapay zekânın rolünün sınırlı kalacağını öngörüyor.
Bu verileri okurken bazı yöntemsel noktaları göz önünde bulundurmak gerekiyor. Anket Artsy tarafından, Artsy'nin kendi ağındaki galerilerle yapıldı. Örneklemin küresel galeri nüfusunu temsil edip etmediği belirsiz. Katılımcıların kendi beyanlarına dayanan bir anket, gerçek kullanım pratiklerini ölçmez, bu pratiklere ilişkin algıyı ölçer. Sonuçların Artsy'nin bir platform şirketi olarak kendi yapay zekâ araçlarına ilişkin stratejisiyle ne ölçüde ilişkili olduğu da ayrıca sorulmalı.
Bu sınırlılıklara karşın anket, sanat piyasasında sık karşılaşılan bir ikiliği belgeliyor: arka ofiste teknolojiyi hızla benimseyen, vitrinde ise ona mesafeli duran bir sektör. Bu ikilik anlaşılabilir. Galerilerin sattığı ürünün değeri büyük ölçüde insan yazarlığı fikrine bağlı. Yapay zekânın bu fikri zayıflatması, galerilerin ticari temelini doğrudan etkileyebilir.
Figüratif ressamlar için anketten çıkarılabilecek sonuç ölçülü olmalı. Galerilerin yapay zekâ sanatına mesafesi, el yapımı figüratif resim için kısa vadede bir koruma işlevi görebilir. Bu koruma kalıcı bir tercihe mi yoksa geçici bir belirsizliğe mi dayanıyor, anket bu soruyu yanıtlamıyor.
Kaynaklar: Artsy, "The Artsy AI Survey 2026" (24 Mart 2026); Art Basel & UBS The Art Market 2025.